Saus van duindoorn met gember en sinaasappelschil

Het seizoen voor duindoorn is aangebroken! Nu de temperatuur daalt en de vogels naar het zuiden beginnen te trekken, zijn de bessen van de duindoorn rijp zodat ze er onderweg van kunnen genieten. En wij ook, als we in de buurt van deze stekelige struiken wonen, of in de buurt van van een goede groentenwinkel. Duindoornbessen zijn namelijk geweldige smaakmakers en met een lading van dit vers geplukte of vers gekochte seizoensfruit maak je de lekkerste dingen.

duindoorn

Tips voor het plukken van duindoornbessen

Duindoornstruiken zijn speciaal aangepast aan zanderige, kalkrijke grond. Je treft ze dan ook vooral aan aan de kust. Maar soms worden ze aangeplant als stekelige afscheidingen of als zelfplukstruiken in parken. Dus ook als je niet in de buurt van de zee woont, bestaat de kans dat je er in deze periode op uit kunt om duindoornbessen te gaan plukken.

Het plukken van duindoornbessen is minder gemakkelijk dan het plukken van blauwe bessen of frambozen. Als je ervoor op pad gaat, is het dan ook verstandig om voorbereid de deur uit te gaan. Er zijn zo’n drie manieren waarop je het aan kunt pakken.

  1. De struiken ingaan met een emmer en je vingers en proberen de bessen te plukken zoals je met ieder ander rijp fruit zou doen. Hier kom je naar alle waarschijnlijkheid verwond en teleurgesteld van thuis. De bessen groeien in dikke trossen strak tegen de takken aan, omringd door lange, naaldscherpe doorns. Ze zijn aan de takken bevestigd met piepkleine steeltjes die even stevig aan de bessen vastzitten als aan de tak. Dus als je de doorns hebt weten te ontwijken en je vingers rond één los besje hebt weten te krijgen, is de kans groot dat die, in plaats van netjes los te komen, knapt en zijn sap in je gezicht spettert. Net als de volgende bes.
  2. Een succesvollere aanpak is om op pad te gaan met een puntige nagelschaar. Hiermee kun je eenvoudig de bessen bij hun steeltjes losknippen zonder ze fijn te knijpen. Het is een leuke, mindful activiteit om met een vriend of vriendin te ondernemen en het laat de struiken mooi intact. Met deze methode zijn de trekvogels in ieder geval verzekerd van voldoende proviand als je weer vertrokken bent, want het is wel heel arbeidsintensief! Misschien was ik een beetje langzaam omdat ik tegelijkertijd aan het kletsen was, maar het plukken van de 300 gram bessen uit het recept hieronder kostte me 2½ uur! Ik vertel mezelf graag dat je de liefde en aandacht terugproeft in het uiteindelijke resultaat…
  3. Een heel efficiënt alternatief is om de struiken tegemoet te treden met een snoeischaar in plaats van een nagelschaar. Als je de takken met bessen afknipt en de uiteinden met blad wegknipt, hoef je ze thuis alleen maar in de vriezer te leggen. Laat ze daar tot de bessen volledig bevroren zijn. Als je daarna zachtjes tegen de takken aantikt, rollen de bessen er moeiteloos vanaf. Over deze methode bestaat wel discussie, omdat het natuurlijk meer schade aan de struiken aanricht. Volgens sommigen maakt dat niet uit, omdat de struiken heel snel weer uitgroeien; volgens anderen verkort je met uitgebreid snoeien de levensduur van de struiken wel. In mijn geval was de keuze gemakkelijk. Omdat ik bessen plukte in een klein groepje speciaal aangeplante struiken, heb ik één takje afgeknipt om te kunnen fotograferen en om de diepvriestruc op uit te proberen en ben ik daarna ambachtelijk met de nagelschaar verder gegaan.

Hoe kun je duindoornbessen bereiden?

Verse duindoornbessen smaken vreselijk zuur, soms zelfs bitter. Maar als je de bessen uitperst en een beetje zoetstof aan het sap toevoegt, verdwijnen de scherpe randjes en komt hun onderliggende smaak naar boven: een geconcentreerde smaak die aan citrusfruit en passievrucht doet denken. Je kan het verse sap zo opdrinken voor een flinke dosis vitamine C, of het gebruiken om extra pit te geven aan smoothies en desserts.

Als je de bessen verhit, kun je ze gebruiken als basis voor jams, sauzen en siroop, waarbij je ze naar wens kunt combineren met andere vruchten of specerijen. Ik heb mijn versgeplukte lading ingekookt tot een warme vruchtensaus, met wat citroensap, sinaasappelschil, geraspte gember en een lepel rietsuiker.

Deze saus is friszuur en fruitig en lekker verwarmend door de gember. Hij combineert heerlijk met zoete specerijen als kaneel en vanille, waardoor het een ideale toevoeging is aan herfstgebak en zoete ontbijtjes. Probeer hem eens als de smaakmaker van een cheesecakevulling, of als saus voor over een citroen- of vanillecheesecake. Of schep hem over mijn kruidige boekweitpap, voor een warm verwenontbijt op een koude ochtend. Met wat yoghurt en blauwe bessen erbij – en extra verse duindoornbessen, als je dat aandurft.

duindoorn

Saus van duindoorn met gember en sinaasappelschil – voor 1 kleine kom/ ca. 240 ml

Ingrediënten

  • 300 g duindoornbessen
  • 2 tl. ahornsiroop
  • geraspte schil van 2 sinaasappels
  • ca. 5 cm verse gemberwortel, fijngesneden
  • 2 el. citroensap
  • 2 el. (40 g) ruwe rietsuiker

duindoorn

Bereiding

Doe de bessen in een steelpan boven een matig vuur. Voeg de ahornsiroop toe, de sinaasappelschil, gember en een scheutje water en breng het geheel aan de kook. Dek de pan goed af, want als de bessen gaan koken, springen ze open en spat het sap alle kanten op! Zet het vuur laag en laat de bessen 5 minuten zachtjes koken.

Giet de bessen in een zeef boven een kom. Druk met een houten lepel de bessen die nog heel zijn stuk en pers zo veel mogelijk sap door de zeef.

Doe het bessensap terug in de pan, samen met het citroensap en de suiker. Roer boven een laag vuur tot de suiker is opgelost. Dit levert een redelijk dikke puree op, die je zo kunt gebruiken, of met wat water kunt verdunnen tot een schenkbare saus.

Laat de saus afkoelen en gebruik hem binnen een paar dagen. Afhankelijk van hoeveel je hem verdund hebt, kan de saus in de koelkast stollen tot een gelei. Je maakt hem in dat geval weer gemakkelijk vloeibaar door hem even op te warmen en om te roeren met wat water. De saus is heerlijk met mijn kruidige boekweitpap, maar ook gecombineerd met andere soorten pap, granola of yoghurt.

Eet smakelijk!

duindoorn

error